Sesli Makale

Rusya-Ukrayna savaşının en önemli etkilerinden biri de Orta Asya-Kafkasya hattını yeni bir motivasyonla harekete geçirmesidir. Rusya’nın yaşadığı izolasyon ve savaşın ardından muhtemel bir yeni bölgesel tahkimat hedefi söz konusu ülkeleri alternatif ve dengeleyici bir projeler kuşağına sevk etmektedir. Belki de savaşın Rusya açısından en kırılgan noktalarından biri burası olacaktır.

Bunun en sonuncusu Azerbaycan ile Özbekistan arasında imzalanan kapsamlı anlaşmadır. Sadece son beş yılda Özbekistan ile Azerbaycan arasındaki ticaret hacmi yaklaşık yedi kat artmıştı. İki ülke Enerji Bakanlığı 29 Ağustos'ta imzaladıkları bu anlaşmayla 2023'ün sonuna kadar stratejik hedeflerini belirlediler. Hem yeni rezervlerin çıkarılması ve petrol, gaz, yenilenebilir enerjide ortak projeler geliştirilmesi hem de altyapı konusunda işbirliğini içeren anlaşmaya göre Özbekistan’ın yetersiz olan elektrik altyapısı da desteklenecek.

Bu son birkaç aylık dönemde Özbekistan da Karabağ ile ilgilendiğini ortaya koymaya başladı. Özbekistan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Vladimir Norov geçen ay yapılan "Özbekistan - Azerbaycan - Türkiye" zirvesinde “Özbekistan, Asya'dan Avrupa'ya en kısa kara yolunu sağlayabilecek Zengezur koridorunu restore etmekle ilgileniyor.” demişti.

Aslında bölge ülkeleri sınırlı ticaret imkanlarını genişletebilmek adına yeni ulaşım koridorları geliştirme arzusunu her fırsatta ortaya koyuyor.

Bu kapsamda Zengezur Koridoru dışında Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun transit potansiyelinin kullanılması Özbekistan için de büyük önem taşıyor.

Bu arada 15-16 Eylül’de Şanghay İşbirliği Örgütü zirvesinde Çin-Kırgızistan-Özbekistan demiryolu inşaatı projesinin imza töreni yapılacağı göz önüne alınırsa yaklaşık 700 milyar dolarlık bir taşıma/ticaret pastasından pay alabilmekten söz ediyoruz demektir. Kırgızistan bu projenin sonbaharda başlamasında kararlı görünüyor. Ancak 8 milyar dolarlık maliyetin nasıl paylaşılacağı tam belli değil.